Jakie są koszty rozwodu i kto pokrywa koszty sprawy rozwodowej?

Koszt rozwodu

Sprawa rozwodowa, jak każde inne postępowanie sądowe, wiąże się z koniecznością poniesienia kosztów. Warto więc, przed wniesieniem pozwu rozwodowego zorientować się w wysokości kosztów związanych z tym typem postępowania.

Jakie koszty mogą wchodzić w skład kosztów rozwodu?

Przede wszystkim jest to opłata stała od pozwu, która wynosi 600 zł. Strona wnosząca pozew (Powód) zobowiązana jest uiścić tą opłatę, zgodnie z art. 26 ust. 1 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych. Opłata ta ma stałą wysokość, niezależnie od podnoszonych żądań czy stanowiska stron. Oprócz tego wydatku, mogą wystąpić również dodatkowe koszty, np.:

  • za opinię Opiniodawczego Zespołu Sądowych Specjalistów – w przypadku gdy strony posiadają małoletnie dzieci i nie mogą dojść do porozumienia w kwestii władzy rodzicielskiej lub częstotliwości kontaktów z dziećmi. Koszt takiej opinii może wynieść od 500 do 1000 zł;
  • za mediację – koszty mają wówczas postać wynagrodzenia dla mediatora i wynoszą od 150 zł do maksymalnie 450 zł, warto również dodać, że podjęcie przez strony mediacji może znacznie skrócić czas trwania postępowania sądowego oraz obniżyć znacząco jego koszty;
  • za wykonanie wywiadu środowiskowego – jest to koszt kuratora rodzinnego, wynoszący zazwyczaj ok. 80 zł;
  • za usługi prawnicze – w zależności od stopnia złożoności sprawy koszty te mogą wynieść nawet do kilku tysięcy złotych;
  • dodatkowe koszty sądowe – występujące w przypadku zasądzenia alimentów. Zależne są one od wysokości alimentów.

Czy przysługują jakieś ulgi albo możliwość zwolnienia z opłat z tytułu sprawy rozwodowej?

Powód ma możliwość wystąpienia z wnioskiem o zwolnienie z kosztów sądowych w części bądź w całości. Do wniosku należy wówczas dołączyć odpowiedni formularz informujący o stanie majątkowym, rodzinnym, uzyskiwanych dochodach, źródłach utrzymania, a także załączyć dowody trudnej sytuacji materialnej (np. rachunki za media, zaświadczenia o wynagrodzeniu, decyzje ZUS). Wniosek taki powinien zostać podpisany osobiście przez wnioskodawcę. Istnieje również możliwość złożenia wspomnianego wniosku w sposób ustny do protokołu. Wówczas ustnie składa się także wymienione oświadczenia.  Sąd, po zapoznaniu się z wnioskiem powoda, może zwolnić go z kosztów postępowania w całości bądź w części (np. tylko z opłaty stałej od pozwu). Zwolnienie z opłat skutkuje ich pokryciem z budżetu Skarbu Państwa (z wyjątkiem zwrotu kosztów pełnomocnika procesowego drugiej strony).

Kto pokrywa koszty rozwodu?

Zgodnie z ogólnie przyjętą w sądownictwie zasadą, koszty rozwodu ponosi ten, kto jest przegranym w sprawie. Dzieje się tak jednak dopiero na samym końcu sprawy. Jeśli sprawa zakończy się orzeczeniem rozwodu bez orzekania o winie, powód otrzyma zwrot w kwocie maksymalnie 450 zł (300 zł od Sądu i 150 zł od małżonka, jeśli Sąd zasądzi od niego taki zwrot). Jeśli sprawa zakończy się orzeczeniem wyroku z wyłącznej winy współmałżonka, wówczas na wniosek wygranego współmałżonek ten zobowiązany jest do pokrycia wszystkich koniecznych kosztów postępowania. Jeśli natomiast Sąd wyda orzeczenie rozwodu z winy obydwu stron – traktowane jest to jako wygrana procesu po połowie i koszty postępowania również są wówczas dzielone na pół, co w praktyce oznacza, że każda ze stron płaci za siebie i nie zwraca kosztów współmałżonkowi. Bardzo sporadycznie, w wyjątkowo uzasadnionych przypadkach zdarza się, że sąd nie zasądza od przegrywającego małżonka żadnych kosztów związanych z procesem lub zasądza jedynie część kosztów.

Koszty opinii OZSS zazwyczaj ponoszone są w równej połowie przez obydwie strony lub opłaty za nią dokonuje ten, kto wnioskował o jej sporządzenie. Należy także mieć na uwadze to, że sąd może nie zasądzić pokrycia kosztów prawnika w całości. Zazwyczaj zasądzana w tym zakresie kwota wynosi 720 zł. W skomplikowanych sprawach może zostać podwyższona do 4320 zł, chociaż najczęściej suma ta podwyższana jest w praktyce do 1440 zł. Jeśli wysokość zwrotu opłaty za prawnika jest niewystarczająca, resztę kwoty musimy pokryć z własnej kieszeni.

Jak koszty rozwodu wyglądają w przypadku pojednania lub cofnięcia pozwu rozwodowego?

Jeśli do pojednania stron lub cofnięcia pozwu rozwodowego dojdzie przed Sądem I instancji, wówczas Sąd zwraca powodowi całą wysokość opłaty stałej od pozwu z urzędu. W przypadku, gdy strony zdecydują się na pojednanie przed zakończeniem postępowania apelacyjnego, Sąd zobowiązany jest wówczas do zwrotu z urzędu połowy wysokości opłaty od apelacji.

Jeśli interesujesz się tematami związanymi z rozwodami, sprawdź również poniższe artykuły:

  1. Sprawa rozwodowa – czy potrzebujesz pomocy adwokata?
  2. Kiedy rozwód się uprawomocnia?
  3. Długi a rozwód
  4. Jak przygotować się do rozwodu? Omówienie prawne, koszty oraz niezbędne dokumenty
  5. Separacja a rozwód – czym to się różni?
  6. Rozwód bez orzeczenia o winie
  7. Unieważnienie małżeństwa

ostatnie wpisy
Baza wiedzy

Adwokat
Patrycja Butny

Założyłam własną kancelarię prawną dopiero wtedy, kiedy byłam zupełnie przekonana, że jestem w stanie wziąć odpowiedzialność za los ludzi, którzy powierzają mi swoje sprawy. Specjalizuje się w sprawach rodzinnych, gospodarczych i karnych. W wolnej chwili uwielbiam jazdę na rowerze MTB i rolkach.

Szukasz pomocy prawnej?

Skontaktuj się z nami.